Krsmanovićeva kuća u Beogradu

Krsmanovićeva kuća u Beogradu ili Kuća Alekse Krsmanovića, poznata i ako Zgrada Protokola, sagrađena 1885. godine po narudžbini trgovca Joce Mrkovića, nalazi se ulici Terazije 34.

Trgovac Marković je unajmio arhitektu Jovana Ilkića koji je napravio planove kao stambenu kuću. Samo nekoliko godina nakon gradnje trgovac Marković je stavio kuću i plac na prodaju koju kupuju braća Krsmanovići 1898.godine.

Nakon podele imovine između braće Krsmanović kuća dolazi u vlasništvo Aleksi Krsmanoviću koji je u njoj živeo do kraja života 1914.godine. Zgradu kao i imanje je zaveštao srpskom narodu. Kuća je zajedno sa njegovim imanjem postala svojina “ Zadužbine Alekse Krsmanovića.“

Aleksa je u njoj živeo do svoje smrti 1914. godine, a zgradu, kao i čitavo imanje zaveštao srpskom narodu ali pod uslovom da i dalje u njoj živi njegova žena Milka Petrović. Posle njegove smrti kuća je zajedno sa celokupnim imanjem na terazijama postala svojina „Zadužbine Alekse Krsmanovića“ ali tek nakon smrti žene Nilke Petrović prelazi na upravljanje zadužbine.

Posle Prvog svetskog rata, pošto je kraljevski dvor bio znatno oštećen, od 1918. do 1922. poslužila je kao dvor kraljevine Srbije u kojoj je rezidirao regent Aleksandar Karađorđević.

U njoj je 1. decembra 1918. godine potpisan dokument o stvaranju Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca.

Posle 1930. godine ovde je bio smešten restoran „Kleridž“ koji je gledao da iskoristi svaki deo prostora, pa su otvorili i elitni bioskop „Adrija“. Nakon godinu dana, kada je zakup istekao, restoran i bioskop su iseljeni. Do 1934.godine prostor su koristili razni privrednici i društva, dok se u zdanje nije uselilo Savez sokolova Kraljevine Jugoslavije.

Tokom Drugog svetskog rata u njoj je bila kantina za nemačku Upravu grada. Nakon Drugog svetskog rata zgrada postaje Protokol Državnog sekretarijata za inostrane poslove SFRJ i Diplomatski klub sve do 1979.godine, zbog čega su je i prozvali Zgrada Protokola.

U narednim godinama zgradu su koristili razne privredne delatnosti.

Оставите одговор

Ваша адреса е-поште неће бити објављена. Неопходна поља су означена *